วัดเทพศิรินทราวาส ราชวรวิหาร เป็นพระอารามหลวงชั้นโท ชนิด ราชวรวิหาร อยูในเขตป้อมปราบศัตรูพ่าย ตั้งอยู่ใกล้สะพานกษัตริย์ศึกและสถานีรถไฟกรุงเทพฯ (หัวลำโพง)กรุงเทพมหานคร
รัชกาลที่ 5 โปรดเกล้าฯ ให้สร้างวัดเทพศิรินทราวาส เมื่อ พ.ศ. 2419 องค์พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงมีพระชนมายุครบ 25 ชันษาพอดี พระองค์จึงโปรดฯ ให้สถาปนา วัด เทพศิรินทราวาส ขึ้น เพื่อทรงเฉลิมพระเกียรติ และ ทรงอุทิศพระราชกุศลสนองพระเดชพระคุณแห่งองค์สมเด็จพระบรมราชชนนี สมเด็จพระเทพศิรินทราบรมราชินี ซึ่งได้สิ้นพระชนม์ตั้งแต่รัชกาลที่ 5 ยังทรงพระเยาว์
วันที่ 3 กรกฎาคม พ.ศ. 2421 ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ อาราธนา พระอริยมุนี มาจากวัดบวรนิเวศ พร้อมด้วย พระฐานานุกรม 3 รูป พระอันดับ 16 รูป สามเณร 3 รูป รวม 23 รูป มาอยู่วัดนี้ พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้า เจ้าอยู่หัวทรงบำเพ็ญพระราชกุศล แล้วประกาศ พระราชทานวิสุงคามสีมา และ พระราชทานนามอารามแห่งนี้ว่า วัดเทพศิรินทราวาส ตามพระนามแห่งองค์พระราชชนนี
สถาปัตยกรรมสำคัญได้แก่ พระอุโบสถของวัดเทพศิรินทราวาส มีขนาดใหญ่และตกแต่งอย่างงดงาม ด้วยลายรดน้ำและซุ้มประตูหน้าต่าง เพดานสลักรูปเครื่องราชอิสริยาภรณ์ พระอุโบสถเป็นที่ประดิษฐานพระพุทธรูปสำคัญหลายองค์ เช่น พระนิรันตรายซึ่งเป็นพระพุทธรูปประจำรัชกาลที่ 4 ซึ่งอันเชิญมาเมื่อ พ.ศ. 2421 ตามพระราชประสงค์รัชกาลที่ 4
การวางแผนผังวัดเทพศิรินทราวาสนี้ ถือว่าเป็นแปลนที่เหมาะสม ที่โรงเรียนอยู่ทางด้านตะวันออก หน้าวัดและเขตพุทธาวาสอยู่ส่วนกลาง และสุสานอยู่ด้านตะวันตก ดุจชีวิตคนซึ่งเดินตามดวงตะวัน เริ่มด้วยวัยเด็ก วัยกลางคน และปัจฉิมวัยซึ่งไปสุดสิ้นที่สุสาน สิ่งก่อสร้างที่เป็นที่รู้จักกันดี คือ เมรุหลวงหน้าพลับพลาอิศริยาภรณ์
และใน พ.ศ. 2439 โปรดเกล้าฯให้สร้างสุสานหลวง วัดเทพศิรินทราวาสไว้ในวัด ด้วยมีพระราชประสงค์ให้เป็นฌาปนสถานสำหรับพระราชวงศ์ซึ่งไม่ได้สร้างพระเมรุฯ ที่ท้องสนามหลวงและสำหรับชนทุกชั้น นับเป็นเรื่องพิเศษ เนื่องจากโดยปกติแล้วจะไม่มีฌาปนสถานในพระอารามหลวง
ลำดับเจ้าอาวาส
นับแต่ก่อตั้งวัดมาจนปัจจุบัน วัดเทพศิรินทราวาสมีเจ้าอาวาสมาแล้ว 7 รูป ได้แก่
ลำดับที่ รายนาม เริ่มวาระ สิ้นสุดวาระ
1 พระอริยมุนี (เอม อายุวฑฺฒโน) พ.ศ. 2421 พ.ศ. 2426
2 พระธรรมไตรโลกาจารย์ (เดช ?านจาโร) พ.ศ. 2427 พ.ศ. 2437
3 พระวินัยรักขิต (นาม กาฬนาโม) พ.ศ. 2437 พ.ศ. 2438
4 หม่อมเจ้าพระศรีสุคตคัตยานุวัตร พ.ศ. 2438 พ.ศ. 2441
5 สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (เจริญ ?าณวโร) พ.ศ. 2441 พ.ศ. 2494
6 พระสาสนโสภณ (เอื้อน ชินทตฺโต) พ.ศ. 2498 พ.ศ. 2521
7 สมเด็จพระวันรัต (นิรันตร์ นิรนฺตโร) พ.ศ. 2521 พ.ศ. 2546
8 สมเด็จพระญาณวโรดม (ประยูร สนฺตงฺกุโร) พ.ศ. 2546 พ.ศ. 2552
9 สมเด็จพระธีรญาณมุนี (สมชาย วรชาโย) พ.ศ. 2553 (ยังดำรงตำแหน่ง)